काठमाडौं - न्यूयोर्कमा जारी गरिएको नयाँ प्रतिवेदन अनुसार, विश्वभर १ अर्ब १० करोड मानिस चरम गरिबीमा छन्, जसमा ४५ करोड ५० लाख मानिस द्वन्द्वग्रस्त देशमा बसोबास गर्छन्। द्वन्द्व र अस्थिरताका कारण गरिबी घटाउने प्रयासहरूमा ठूलो बाधा पुर्‍याइरहेको छ।

सन् २०२४ को बहुआयामिक गरिबी सूचकांक (एमपीआइ) अनुसार, गरिबीको प्रभाव मुख्यतः युद्ध, अस्थिरता, र शान्तिको अभाव भोगिरहेका देशहरूमा धेरै देखिएको छ। यो प्रतिवेदन संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रम (युएनडीपी) र अक्सफोर्ड गरीबी तथा मानव विकास पहल (ओपीएचआइ)ले प्रकाशित गरेको हो, जसमा ११२ देशका ६ अर्ब ३० करोड मानिसहरूको गरिबीको बहुआयामिक विश्लेषण गरिएको छ। यस प्रतिवेदनले गरिबी र द्वन्द्वबीचको सम्बन्धलाई थप गहिराइमा बुझ्न मद्दत पुर्‍याएको छ।

द्वन्द्व र गरिबीको प्रभाव

प्रतिवेदनका अनुसार, द्वन्द्व प्रभावित देशहरूमा गरिबीका १० वटा सूचकहरूमा अभाव देखिन्छ। उदाहरणका लागि, द्वन्द्वग्रस्त क्षेत्रका चारमध्ये एक गरिब व्यक्तिसँग बिजुलीको पहुँच छैन, जबकि स्थिर क्षेत्रहरूमा यो अनुपात बीसमध्ये एक मात्र छ। यस्तै, बाल शिक्षा, पोषण, र बाल मृत्युदरमा द्वन्द्वको ठूलो प्रभाव परेको छ। द्वन्द्वग्रस्त क्षेत्रहरूमा बाल शिक्षा र पोषणमा गरिबीको स्तर उच्च रहेको छ, जसले गरिबी घटाउन कठिन बनाएको छ।

अफगानिस्तानको उदाहरण

प्रतिवेदनले अफगानिस्तानको स्थिति पनि देखाएको छ। सन् २०१५-१६ देखि २०२२-२३ सम्मको अस्थिर समयमा ५३ लाख मानिसहरू बहुआयामिक गरिबीमा पुगेका छन्। सन् २०२२-२३ मा, लगभग दुई तिहाइ अफगान जनसंख्या गरिबीको अवस्थामा छन्। यो द्वन्द्वले कस्तो असर पार्न सक्छ भन्ने कुरा प्रष्ट रूपमा देखिन्छ।

मुख्य तथ्याङ्कहरू

१ अर्ब १० करोड गरिब मानिसहरूमध्ये ५८ करोड ४० लाख बालबालिका छन्।

८२ करोड ८ लाख मानिसहरूसँग पर्याप्त सरसफाइको सुविधा छैन।

८८ करोड ६० लाख मानिसहरूले राम्रो आवास सुविधा पाएका छैनन्।

९९ करोड ८० लाख मानिसहरूले खाना पकाउने इन्धनको अभाव झेलिरहेका छन्।

द्वन्द्व प्रभावित क्षेत्रमा गरिबी हटाउने गति सुस्त छ र गरिब जनसंख्या बढी मात्रामा त्यहाँ रहेका छन्।